Skip to content

☎ 090-998-8151 | ✉ [email protected] | 🕐 Mon–Fri 9:00–17:00 | 💬 @sync.innovation
☎ 090-998-8151 |
🕐 Mon–Fri 9:00–17:00 | 💬 @sync.innovation

เครื่องพิมพ์ 3 มิติทันตกรรม vs เครื่องทั่วไป ความแม่นยำต่างกันแค่ไหน? สรุปงานวิจัยสำหรับทันตแพทย์ (HeyGears A2D HD)

เครื่องพิมพ์ 3 มิติทันตกรรม vs เครื่องทั่วไป ความแม่นยำต่างกันแค่ไหน? สรุปงานวิจัยสำหรับทันตแพทย์ (HeyGears A2D HD)

คำถามที่ทีมงานได้ยินบ่อยจากคุณหมอคือ "เครื่องพิมพ์เรซินทั่วไปราคาไม่กี่หมื่น พิมพ์โมเดลฟันได้แม่นพอไหม หรือต้องใช้เครื่องสำหรับทันตกรรมโดยเฉพาะ" บทความนี้สรุปงานวิจัยที่ตีพิมพ์ในวารสารทันตกรรมที่ผ่านการพิจารณาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ เช่น Journal of Prosthetic Dentistry, American Journal of Orthodontics and Dentofacial Orthopedics, Journal of Dentistry และ Journal of Prosthodontics เพื่อให้คุณหมอใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงประกอบการตัดสินใจ ทุกงานวิจัยมีลิงก์ DOI ไปยังต้นฉบับท้ายบทความ

เครื่องพิมพ์ 3 มิติทันตกรรม HeyGears UltraCraft A2D HD
HeyGears UltraCraft A2D HD เครื่องพิมพ์ DLP สำหรับทันตกรรม (ภาพจาก HeyGears)

ศัพท์ที่ควรรู้ก่อนอ่านผลวิจัย

  • Trueness (ความถูกต้อง): ชิ้นงานที่พิมพ์ออกมาเบี่ยงจากไฟล์ต้นแบบมากแค่ไหน ยิ่งน้อยยิ่งดี
  • Precision (ความเที่ยง): พิมพ์ซ้ำหลายครั้งแล้วได้ผลใกล้กันแค่ไหน เครื่องอาจพิมพ์ "ผิดเท่าเดิมทุกครั้ง" ได้ คือ Precision ดีแต่ Trueness ไม่ดี
  • RMS (Root Mean Square): ค่าความคลาดเคลื่อนเฉลี่ยทั้งพื้นผิว นิยมรายงานเป็นไมโครเมตร (µm)

เกณฑ์ที่งานวิจัยใช้ตัดสินว่า "ใช้ทางคลินิกได้": หลายงานใช้ความคลาดเคลื่อนไม่เกิน 100 µm (Nulty 2022, Rungrojwittayakul 2020) ส่วน Morón-Conejo และคณะ (2023) อ้างอิงงานทบทวนวรรณกรรมที่ใช้เกณฑ์ไม่เกิน 200 µm สำหรับงานทันตกรรมประดิษฐ์ และไม่เกิน 500 µm สำหรับโมเดลจัดฟัน เกณฑ์จึงขึ้นกับว่าชิ้นงานนั้นใช้ทำอะไร

สรุปงานวิจัยที่เปรียบเทียบเครื่องพิมพ์

งานวิจัย เครื่องที่เปรียบเทียบ ผลที่สำคัญ
Nestler et al. 2021
J Prosthet Dent
5 เครื่อง: M2, Ultimaker 2+ (FDM), Form 2, Asiga MAX UV, myrev140 Trueness 12–240 µm, Asiga MAX UV แม่นที่สุด ผู้วิจัยสรุปว่าโดยรวมเครื่องราคาถูกไม่ได้แม่นยำน้อยกว่าเครื่องราคาแพง
Pereira et al. 2022
AJODO
DLP ราคาประหยัด 2 รุ่น (Moonray, Anycubic), FFF และ PolyJet เป็นตัวอ้างอิง ผลโดยรวมใกล้เคียงกัน แต่ Anycubic ให้ขนาดแนวตั้งไม่สม่ำเสมอ และ Moonray แม่นยำลดลงเมื่อใช้เรซินต่างยี่ห้อ ผู้วิจัยมองว่า DLP คุ้มค่าที่สุดสำหรับคลินิกขนาดเล็ก (งานโมเดลจัดฟัน)
Nulty 2022
BDJ Open
12 เครื่อง ทั้ง LCD ราคาประหยัด (Anycubic, Elegoo Mars) DLP และ SLA ทันตกรรม ทุกเครื่องคลาดเคลื่อนต่ำกว่า 100 µm ไม่มีเทคโนโลยีใดดีกว่าอย่างมีนัยสำคัญ แต่แกน Y เครื่องทันตกรรมบางรุ่นดีกว่า (ต่ำกว่า 35 µm) ทดสอบด้วยลูกบาศก์ ไม่ใช่โมเดลฟัน
Kim RJY et al. 2023
J Prosthet Dent
FDM, DLP, SLA รวม 6 เครื่อง (แบบหล่อที่มีการกรอฟัน) Trueness มัธยฐาน: Form 3 27.9, NextDent 5100 30.0, Lugo 37.1, D2 41.4, Form 2 46.9, Creator 83.3 µm ความคลาดเคลื่อนในโพรงฟันมากกว่าภาพรวม ผิว SLA เรียบที่สุด
Morón-Conejo et al. 2023
Clin Oral Investig
เครื่องอุตสาหกรรม MultiJet 2 รุ่น เทียบเครื่องตั้งโต๊ะทันตกรรม 3 รุ่น (NextDent 5100, Form 2, Rapidshape D30) โมเดลเต็มขากรรไกร RMS 245–289 µm เครื่องอุตสาหกรรมแม่นกว่า ผู้วิจัยเน้นว่าสำคัญในงานที่ต้องการความแม่นยำสูงสุด เช่น งานทันตกรรมประดิษฐ์ถาวรบนรากเทียม
Palaszkó et al. 2024
Heliyon
5 ระบบ FFF, SLA, DLP ทั้งราคาประหยัดและระดับมืออาชีพ ผู้วิจัยสรุปว่าเครื่องราคาประหยัดให้ Precision เทียบเท่าเครื่องมืออาชีพ และราคาไม่ใช่ตัวชี้วัดความแม่นยำที่เชื่อถือได้
Kim SY et al. 2018
AJODO
SLA, DLP, FFF, PolyJet Trueness ทั้งขากรรไกร: PolyJet 86, SLA 141, FFF 409, DLP 469 µm แสดงว่าผลขึ้นกับเครื่องแต่ละรุ่น ไม่ใช่แค่ชื่อเทคโนโลยี
Oğuz & Bor 2025
Biomimetics
LCD ราคาประหยัด 3 รุ่น (รวม Phrozen Sonic Mini 8K) เทียบ Ackuretta Sol RMS ที่มุม 45°: Ackuretta Sol 95 µm, Anycubic M3 Premium 136 µm ทุกเครื่องอยู่ในเกณฑ์ใช้กับงานจัดฟัน

ค่าตัวเลขแต่ละงานเทียบกันข้ามงานวิจัยโดยตรงไม่ได้ เพราะวิธีวัด ชิ้นงานทดสอบ และสแกนเนอร์ต่างกัน

อ่านผลวิจัยแล้วสรุปได้อย่างไร

  1. งานโมเดลศึกษาและโมเดลจัดฟัน: หลายงานวิจัยพบว่าเครื่อง LCD/DLP ราคาประหยัดให้ผลอยู่ในเกณฑ์ใช้ทางคลินิกได้ ถ้าตั้งค่าและควบคุมขั้นตอนดี
  2. งานที่เกณฑ์เข้มกว่า เช่น โมเดลสำหรับงานประดิษฐ์ถาวร งานบนรากเทียม และ Surgical Guide ความต่างของเครื่องเริ่มมีผล Morón-Conejo และคณะพบว่าเครื่องอุตสาหกรรมแม่นกว่าเครื่องตั้งโต๊ะในบริเวณ Scanbody
  3. ราคาและชื่อเทคโนโลยีไม่ได้บอกทุกอย่าง: เครื่องเทคโนโลยีเดียวกันให้ผลต่างกันมาก (Kim 2018, Palaszkó 2024) ควรดูข้อมูลของรุ่นที่จะใช้จริง
  4. ความสม่ำเสมอสำคัญพอ ๆ กับความแม่นยำ: เครื่องที่พิมพ์ครั้งนี้แม่น ครั้งหน้าเพี้ยน (เช่น ขนาดแนวตั้งไม่สม่ำเสมอใน Pereira 2022) สร้างปัญหาในงานประจำวันมากกว่า Morón-Conejo และคณะ (2024) พบว่าการใช้ขั้นตอนที่ผู้ผลิตรับรอง (Validated Workflow) ให้ผลซ้ำได้สูงระหว่างรอบพิมพ์

ปัจจัยที่กระทบความแม่นยำ นอกจากตัวเครื่อง

มุมวางชิ้นงานและความหนาชั้น

  • Ko และคณะ (AJODO 2021) พบว่ามุมวางกับความหนาชั้นส่งผลร่วมกัน การวางราบ 0° ที่ชั้น 20 µm แม่นน้อยที่สุด มุมเอียง 30–60° ที่ชั้น 20–50 µm มักดีกว่า ชั้นบางลงจึงไม่ได้แม่นขึ้นเสมอไป
  • Tahir และ Abduo (J Prosthodont 2022) พิมพ์ Surgical Guide ด้วยเครื่อง DLP ตั้งโต๊ะ การวางแนวนอนให้ความคลาดเคลื่อนตอนสวม 543.8 µm เทียบกับแนวตั้ง 1,278 µm จึงแนะนำให้วางด้านที่ยาวที่สุดขนานกับฐานพิมพ์
  • Demirel และคณะ (J Dent 2024) พบว่าเครื่อง DLP ที่มุม 90° ให้ Trueness แย่ที่สุดในเกือบทุกแบบการกรอฟัน

เรซินต้องเข้ากับเครื่อง

Pereira และคณะพบว่าเครื่องเดียวกันแม่นยำลดลงเมื่อเปลี่ยนไปใช้เรซินต่างยี่ห้อ และ Anadioti และคณะ (J Prosthodont 2022) สรุปว่าเครื่อง เทคโนโลยี และวัสดุ ล้วนส่งผลต่อความแม่นยำ

การออกแบบฐานโมเดลและการเก็บรักษา

  • Tseng และคณะ (J Prosthodont 2024) ใช้เครื่อง LCD พิมพ์โมเดลเต็มขากรรไกรได้ Trueness ราว 50 µm ตอนเริ่ม ฐานกลวงประหยัดเรซิน (26.22 กรัม เทียบ 42.51 กรัม) แต่เมื่อผ่านไป 1 ปี โมเดลฐานกลวงเพี้ยนมากกว่า เช่น งานสะพานฟันยาว 149 µm เทียบ 56 µm ของฐานทึบ
  • Alshaibani และคณะ (J Prosthodont) พบว่าโมเดลที่เก็บในที่ร้อน 50°C เพี้ยนอย่างมีนัยสำคัญตั้งแต่สัปดาห์แรก ส่วนที่ 4°C และ 25°C คงที่ถึง 8 สัปดาห์
  • Yousef และคณะ (J Prosthet Dent) พบว่าโมเดล DLP ที่โดนแสงต่อเนื่อง 3 เดือนเพี้ยนมากที่สุดและสีเปลี่ยน

ข้อแนะนำ: โมเดลสำหรับงานถาวรควรพิมพ์ใกล้วันใช้งาน เก็บในกล่องทึบแสงที่อุณหภูมิห้อง และไม่ทิ้งไว้ในรถหรือที่ร้อน

เครื่องทันตกรรมเหนือกว่าตรงไหน ถ้าไม่ใช่ตัวเลขความแม่นยำอย่างเดียว

  • เรซินทางการแพทย์ที่ผ่านการรับรองบนระบบที่ผู้ผลิตกำหนด: เรซินสำหรับ Surgical Guide ฟันเทียม หรือครอบฟันชั่วคราว ต้องใช้กับเครื่อง การล้าง และการอบตามขั้นตอนที่ผู้ผลิตกำหนด
  • ขั้นตอนที่ตั้งค่ามาแล้ว: เลือกวัสดุแล้วเครื่องตั้งค่าแสงให้เอง ลดความผิดพลาดจากการปรับค่าเอง
  • ความสม่ำเสมอระหว่างรอบพิมพ์ ซึ่งงานวิจัยข้างต้นชี้ว่าสำคัญในงานประจำ
  • ประหยัดเวลาพนักงาน: ระบบปลดชิ้นงานและเครื่องล้าง/อบที่ทำงานเข้าชุดกัน

HeyGears UltraCraft A2D HD

A2D HD เป็นเครื่อง DLP สำหรับทันตกรรมแบบตั้งโต๊ะ ข้อมูลด้านล่างเป็นสเปกจากผู้ผลิต

เทคโนโลยี DLP ความละเอียด 1920 × 1080 (อัปเกรดเป็น 4K ได้)
ขนาดพิกเซล XY 85 µm
พื้นที่พิมพ์ 163.2 × 91.8 × 110 มม.
แหล่งแสง 385 nm และ 405 nm อายุการใช้งานมากกว่า 30,000 ชั่วโมง
ความเร็ว โมเดลเต็มขากรรไกร 5 ชิ้นใน 20 นาที (ข้อมูลห้องแล็บ HeyGears)
ความสม่ำเสมอ 95% Multi-batch Print Consistency (ข้อมูลผู้ผลิต)
ระบบช่วยใช้งาน จดจำวัสดุและตั้งค่าการพิมพ์อัตโนมัติ, Smart Release Platform ปลดชิ้นงานง่าย

หมายเหตุเรื่องตัวเลข "Accuracy" ในสเปก: ค่า ±42.5 µm (HD) และ ±21.3 µm (4K) ที่ผู้จำหน่ายบางรายระบุ เท่ากับครึ่งหนึ่งของขนาดพิกเซลพอดี จึงเป็นค่าความละเอียดของภาพ ไม่ใช่ค่า Trueness ที่วัดจากชิ้นงานจริงแบบในงานวิจัย ไม่ควรนำไปเทียบกับค่า RMS ข้างต้น (หลักการนี้ใช้กับสเปกของทุกยี่ห้อ)

หลักฐานจากงานวิจัยอิสระ: Alshaibani และคณะ (Boston University, J Prosthodont) เปรียบเทียบเครื่อง 6 รุ่น และสรุปว่า HeyGears A2D4K และ Carbon M2 แม่นยำที่สุดทั้งด้าน Precision และ Trueness อย่างไรก็ตาม เครื่องที่ทดสอบคือ A2D4K รุ่นก่อนหน้ากับเรซิน Model HP และเรายังไม่พบงานวิจัยที่ทดสอบ A2D HD โดยตรง

HeyGears Pulsing Release Module สำหรับ A2D HD
Pulsing Release Module อุปกรณ์เสริมสำหรับ A2D HD (ภาพจาก HeyGears)

Pulsing Release Module (อุปกรณ์เสริม): ใช้กับ A2D HD เท่านั้น ผู้ผลิตระบุว่าลดแรงดึงชิ้นงานจากถาดเรซินได้สูงสุด 90% (เมื่อใช้ร่วมกับ HT Resin Tank) ช่วยให้ชิ้นงานใส เช่น เฝือกสบฟัน มีผิวโปร่งใสโดยลดขั้นตอนการขัด

เรซินที่ใช้กับ A2D HD

เรซิน ใช้สำหรับ
Model GP โมเดลความแม่นยำสูง รวมโมเดลรากเทียม
CROWNTEC (LT Crown UV) ครอบฟัน สะพานฟัน และวีเนียร์แบบถาวร (ผสมเซรามิก)
Temp for Try-in UV ครอบฟันชั่วคราวและชิ้นงานทดลองสวม
Surgical Guide UV Surgical Guide เฝือก และ X-ray Template
Denture Teeth UV 2.0 ฟันเทียม
Denture Try-in UV 2.0 ฐานฟันเทียมแบบไม่มี MMA
Tray UV 3.0 ถาดพิมพ์ปากเฉพาะบุคคล
On-X Teeth Try-in UV ชิ้นงานทดลองสวมและงานบูรณะหลังฝังรากเทียมทันที

ข้อบ่งใช้และการรับรองของแต่ละเรซิน ดูรายละเอียดที่หน้าสินค้าและเอกสารของผู้ผลิต

เรซินโมเดลทันตกรรม HeyGears Model GPเรซิน HeyGears Surgical Guide UV
เรซิน Model GP และ Surgical Guide UV (ภาพจาก HeyGears)

แนวทางเลือกเครื่องสำหรับคลินิกและแล็บ

  • พิมพ์โมเดลศึกษาและโมเดลจัดฟันเป็นหลัก: เครื่อง LCD/DLP ทั่วไปทำได้ในเกณฑ์ตามงานวิจัย แต่ต้องใช้เวลาตั้งค่า ทดสอบ และควบคุมขั้นตอนเอง
  • ทำงานหลายประเภท เช่น Surgical Guide ครอบฟันชั่วคราว ฟันเทียม หรือครอบฟันถาวร: เครื่องทันตกรรมที่มีเรซินรับรองและขั้นตอนที่ผู้ผลิตตั้งไว้ให้ความมั่นใจมากกว่า
  • ไม่ว่าเครื่องไหน: ทดสอบด้วยไฟล์จริงของคลินิก วางชิ้นงานตามคำแนะนำ ใช้เรซินที่ผู้ผลิตรับรอง และเก็บโมเดลให้พ้นความร้อนและแสง

Sync Innovation มีเครื่อง HeyGears UltraCraft A2D HD สำหรับเดโมที่บริษัท คุณหมอสามารถนัดชมการทำงานจริงได้

คำถามที่พบบ่อย

เครื่องพิมพ์เรซินทั่วไปใช้พิมพ์โมเดลฟันได้ไหม

สำหรับโมเดลศึกษาและโมเดลจัดฟัน งานวิจัยหลายชิ้น (Nestler 2021, Nulty 2022, Palaszkó 2024, Oğuz & Bor 2025) พบว่าเครื่องราคาประหยัดหลายรุ่นอยู่ในเกณฑ์ใช้ทางคลินิก แต่ผลต่างกันตามรุ่นเครื่อง เรซิน และการตั้งค่า

ใช้เรซินทันตกรรมกับเครื่องทั่วไปได้ไหม

เรซินทางการแพทย์ได้รับการรับรองบนเงื่อนไขการพิมพ์ การล้าง และการอบที่ผู้ผลิตกำหนด ควรตรวจสอบในเอกสารของผู้ผลิตเรซินว่ารองรับเครื่องที่ใช้หรือไม่ งานวิจัยยังพบว่าการใช้เรซินต่างยี่ห้อกับเครื่องทำให้ความแม่นยำลดลงได้

โมเดลที่พิมพ์แล้วเก็บได้นานแค่ไหน

ขึ้นกับเรซิน การออกแบบฐาน และการเก็บ งานวิจัยพบการเปลี่ยนแปลงอย่างมีนัยสำคัญที่ 10 สัปดาห์ (Vincze 2024) และในที่ร้อน 50°C ตั้งแต่สัปดาห์แรก (Alshaibani) งานที่ต้องความแม่นยำสูงควรพิมพ์ใกล้วันใช้งาน

A2D HD มีงานวิจัยรับรองไหม

ยังไม่พบงานวิจัยที่ทดสอบ A2D HD โดยตรง งานวิจัยอิสระที่พบทดสอบรุ่น A2D4K ซึ่งอยู่ในกลุ่มที่แม่นยำที่สุดจาก 6 เครื่อง ข้อมูลอื่นของ A2D HD เป็นข้อมูลจากผู้ผลิต

บทความนี้สรุปผลงานวิจัยเพื่อเป็นข้อมูลประกอบ ไม่ใช่คำแนะนำทางคลินิก ผลแต่ละงานขึ้นกับวิธีทดลอง โปรดอ่านต้นฉบับประกอบการตัดสินใจ

สนใจนัดชมเครื่องเดโม A2D HD หรือปรึกษาการเลือกเครื่องสำหรับคลินิก โทร 090-998-8151 / LINE @sync.innovation

เอกสารอ้างอิง

  • Nestler N, Wesemann C, Spies BC, Beuer F, Bumann A. Dimensional accuracy of extrusion- and photopolymerization-based 3D printers: In vitro study comparing printed casts. J Prosthet Dent. 2021;125(1):103-110. doi:10.1016/j.prosdent.2019.11.011
  • Pereira AB, Almeida R, Marassi C, et al. Do low-cost 3-dimensional printers produce suitable dental models? Am J Orthod Dentofacial Orthop. 2022;161(6):858-865. doi:10.1016/j.ajodo.2021.06.018
  • Nulty A. A comparison of trueness and precision of 12 3D printers used in dentistry. BDJ Open. 2022;8:14. doi:10.1038/s41405-022-00108-6
  • Kim RJY, Cho S, Jung WS, Park JM. Trueness and surface characteristics of 3-dimensional printed casts made with different technologies. J Prosthet Dent. 2023 (online). doi:10.1016/j.prosdent.2022.12.002
  • Morón-Conejo B, López-Vilagran J, Cáceres D, et al. Accuracy of five different 3D printing workflows for dental models comparing industrial and dental desktop printers. Clin Oral Investig. 2023;27(6):2521-2532. doi:10.1007/s00784-022-04809-y
  • Palaszkó D, Németh A, Török G, et al. Trueness of five different 3D printing systems including budget- and professional-grade printers: An in vitro study. Heliyon. 2024;10(5):e26874. doi:10.1016/j.heliyon.2024.e26874
  • Kim SY, Shin YS, Jung HD, et al. Precision and trueness of dental models manufactured with different 3-dimensional printing techniques. Am J Orthod Dentofacial Orthop. 2018;153(1):144-153. doi:10.1016/j.ajodo.2017.05.025
  • Oğuz F, Bor S. An Evaluation of the Performance of Low-Cost Resin Printers in Orthodontics. Biomimetics. 2025;10(4):249. doi:10.3390/biomimetics10040249
  • Alshaibani RM, Fan Y, Giordano R. Effect of different storage conditions on dimensional accuracy of 3D-printed dental models. J Prosthodont. 2025;34(6):617-625 (online 2024). doi:10.1111/jopr.13834
  • Rungrojwittayakul O, Kan JY, Shiozaki K, et al. Accuracy of 3D Printed Models Created by Two Technologies of Printers with Different Designs of Model Base. J Prosthodont. 2020;29(2):124-128. doi:10.1111/jopr.13107
  • Anadioti E, Kane B, Zhang Y, et al. Accuracy of Dental and Industrial 3D Printers. J Prosthodont. 2022;31:30-37. doi:10.1111/jopr.13470
  • Ko J, et al. Effect of build angle and layer height on the accuracy of 3-dimensional printed dental models. Am J Orthod Dentofacial Orthop. 2021;160(3):451-458. doi:10.1016/j.ajodo.2020.11.039
  • Tahir N, Abduo J. An In Vitro Evaluation of the Effect of 3D Printing Orientation on the Accuracy of Implant Surgical Templates Fabricated By Desktop Printer. J Prosthodont. 2022. doi:10.1111/jopr.13485
  • Demirel M, Diken Türksayar AA, Donmez MB, Yilmaz B. Effect of 3D printing technology and print orientation on the trueness of additively manufactured definitive casts with different tooth preparations. J Dent. 2024;148:105244. doi:10.1016/j.jdent.2024.105244
  • Morón-Conejo B, Berrendero S, Salido MP, et al. Accuracy of surgical guides manufactured with four different 3D printers. J Dent. 2024;148:105226. doi:10.1016/j.jdent.2024.105226
  • Tseng CW, Lin WS, Sahrir CD, Lin WC. The impact of base design and restoration type on the resin consumption, trueness, and dimensional stability of dental casts additively manufactured from liquid crystal display 3D printers. J Prosthodont. 2024. doi:10.1111/jopr.13864
  • Yousef H, Harris BT, Elathamna EN, et al. Effect of additive manufacturing process and storage condition on the dimensional accuracy and stability of 3D-printed dental casts. J Prosthet Dent. 2021 (online). doi:10.1016/j.prosdent.2021.02.028
  • Vincze ZÉ, Kovács ZI, Vass AF, et al. Evaluation of the dimensional stability of 3D-printed dental casts. J Dent. 2024. doi:10.1016/j.jdent.2024.105431

ภาพประกอบเป็นภาพผลิตภัณฑ์จาก HeyGears สเปก A2D HD อ้างอิงข้อมูลผู้ผลิตและผู้จัดจำหน่าย

Cart 0

Your cart is currently empty.

Start Shopping